Nowa Polityka Przemysłowa Polski

Home » Aktualności » Nowa Polityka Przemysłowa Polski

Nowa Polityka Przemysłowa Polski

16 czerwca, 2021

Aktualizacja 15.08.2021

Przedstawiony jako „koło zamachowe polskiego przemysłu” przez wicepremiera i szefa Ministerstwa Rozwoju Jarosława Gowina, program Polska Polityka Przemysłowa, w którym czytamy: “przed Polską stoją długoterminowe wyzwania społeczne, środowiskowe i gospodarcze. Sprostanie im nie będzie możliwe bez odpowiednio zaprojektowanej ambitnej, strategicznie zorientowanej, elastycznej i szytej na miarę Polityki Przemysłowej. Zapewni ona odporność na wstrząsy gospodarcze i wesprze budowę pozycji konkurencyjnej przedsiębiorstw.”

Mając świadomość wyzwań w obszarach takich jak zdrowie, starzenie się społeczeostwa, inteligentna i czysta mobilność, zrównoważona gospodarka i energia, transformacja cyfrowa, bezpieczeństwo, w tym bezpieczeństwo gospodarcze, interwencja publiczna do tej pory skupiała się na rozwiązywaniu problemów z wykorzystaniem innowacji i technologii bazując m.in. na rozwoju kluczowych technologii wspomagających (KET), na które składa się 6 technologii: mikro- i nanoelektronika, nanotechnologia, biotechnologia przemysłowa, materiały zaawansowane, fotonika i zaawansowane procesy produkcyjne.

Pierwsze konsultacje z przedstwicielami przemysłu zakończyły się 31 stycznia 2021 i posłużą do stworzenia pierwszej wersji Białej Księgi White Paper. W tej postaci kolejny raz trafi ona do konsultacji z przedstawicielami przemysłu. Wnioski i rekomendacje przyjęte w Białej Księdze Rozwoju Przemysłu posłużą do opracowania ostatecznych zapisów Polityki Przemysłowej, będą podstawą do uruchomienia niezbędnych zmian legislacyjnych, a także posłużą do zbudowania najpełniejszego katalogu instrumentów wsparcia poszczególnych branż. Zakończenie prac zaplanowano na II kwartał 2021 roku.

Osie rozwojowe:

Polityka Przemysłowa opiera się o 5 osi rozwojowych:

  • Cyfryzacja – usprawnienie działalności przemysłowej od projektowania produktów aż po zmianę modeli biznesowych z wykorzystaniem technologii cyfrowych;
  • Bezpieczeństwo – w obrębie technologii i surowców, w tym odtworzenie zdolności produkcyjnych kluczowych produktów niezbędnych dla zapewnienia bezpieczeństwa obywateli m.in. wyrobów farmaceutycznych czy medycznych;

(Akt. na 16/07) Premier Jarosław Gowin, wiceminister Iwona Michałek i wiceminister Anna Kornecka odwiedzili firmę Neuca w Toruniu. Firmy działają w obszarze ochrony zdrowia i produkcji wyrobów medycznych. Przemysł farmaceutyczny, biotechnologiczny i wyrobów medycznych są bardzo istotną gałęzią gospodarki. Pandemia pokazała jak istotnym elementem bezpieczeństwa zdrowotnego społeczeństwa jest zapewnienie dostępu do leków, które zaspokajają potrzeby zdrowotne społeczeństwa. Premier Jarosław Gowinpodkreśla, że doświadczenia pandemii COVID-19 wyraźnie wskazują na potrzebę modernizacji sposobu, w jaki Polska, zapewnia dostęp do leków dla swoich obywateli. Sztuczna inteligencja i uczenie maszynowe to technologie, które pozwalają oczekiwać, że nowoczesne leczenie może być nie tylko innowacyjne, lecz także efektywniejsze pod względem czasu i kosztów. Cyfryzacja kluczowych obszarów biznesu wraz z inteligentną automatyzacją prac badawczych i produkcji może pomóc firmom zredukować cykl wejścia na rynek leków. Chcemy wspierać rozwój przemysłu farmaceutycznego, biotechnologicznego i wyrobów medycznych, dlatego zdefiniowaliśmy je w przygotowanej w resorcie Polityce Przemysłowej Polski jako gałęzie przemysłu o znaczeniu strategicznym. [1]


[1] https://www.gov.pl/web/rozwoj-praca-technologia/rozwoj-i-przedsiebiorczosc–premier-jaroslaw-gowin-z-wizyta-w-toruniu

  • Lokalizacja produkcji przemysłowej – zapewnienie autonomii gospodarczej, skrócenie łańcuchów dostaw oraz dywersyfikacja źródeł surowców i półproduktów;
  • Zielony Ład – przyspieszenie transformacji w kierunku gospodarki niskoemisyjnej, w tym o obiegu zamkniętym;
  • Nowoczesne społeczeństwo – dopasowanie kompetencji pracowników do potrzeb rynku pracy;

(Akt. na 15/08) Minister Kornecka prowadzi intensywne prace nad nowelizacją ustawy o inwestycjach w farmy wiatrowe. Wysokie koszty krajowego węgla oraz zmiany klimatyczne zachęcają do pozyskiwania energii ze źródeł innych niż paliwa kopalne. Celem jest wykorzystanie krajowego potencjału energii wiatrowej i doprowadzenie do wzrostu produkcji energii ze źródeł odnawialnych. Minister Kornecka wielokrotnie powtarzała: „Zielona energia jest tańsza i musimy odblokować zwłaszcza sektor energetyki wiatrowej. Ma to bezpośredni wpływ na ceny energii finalnej dla konsumentów oraz na konkurencyjność polskiej gospodarki.  Ponadto inwestorzy, którzy chcą inwestować w naszym kraju, pytają o dostępność tzw. zielonej energii. Aby sprostać tym wyzwaniom, musimy odblokować rozwój tego sektora.”[2]

(Akt. na 15/08) Zgodnie z komunikatem Narodowego Centrum Badań i Rozwoju odbył się siódmy konkurs GOSPOSTRATEGU, strategicznego programu badań naukowych i prac rozwojowych, którego celem jest zwiększenie wykorzystania wyników badań społeczno-gospodarczych w definiowaniu polityk rozwoju kraju i regionów do 2028 roku.

„Badania naukowe umożliwiają realizację projektów, które przynoszą korzyści społeczeństwu i gospodarce. W ten sposób stymulujemy obszary, które wymagają podjęcia niezbędnych działań. Poprzez realizację programu GOSPOSTRATEG chcemy wypełnić luki w ważnych obszarach, niezbędnych dla rozwoju kraju. […] Tym razem, w ramach konkursu GOSPOSTRATEG, poruszamy dwa zagadnienia, które wpisują się w potrzebę rozwoju OZE w naszym kraju. Wiemy, że jednym z kluczowych wyzwań dla polskiej gospodarki jest zapewnienie zorganizowanej i odpowiedzialnej transformacji energetyczno-klimatycznej. […] Dlatego oferujemy nasze wsparcie w odbudowie polskiego sektora morskiej energetyki wiatrowej i stworzeniu kompleksowego programu rozwoju fotowoltaiki […]” – wyjaśnia dr Wojciech Kamieniecki, Dyrektor Narodowego Centrum Badań i Rozwoju.

Ponadto, z inicjatywy Ministerstwa Klimatu i Środowiska, najszybciej rozwijającą się technologią wytwarzania energii elektrycznej jest fotowoltaika. Rosnąca popularność tego rozwiązania przyczynia się w znacznym stopniu do dywersyfikacji krajowej struktury źródeł wytwarzania energii, a rozwój fotowoltaiki pozwala również na zwiększenie bezpieczeństwa dostaw energii po cenie akceptowalnej przez konsumentów i przemysł. Głównym celem planowanych prac jest opracowanie modelu zarządzania programem rozwoju fotowoltaiki w Polsce, uwzględniającego wszystkie zagadnienia: od produkcji energii, poprzez dystrybucję, magazynowanie i możliwości produkcyjne lokalnego łańcucha dostaw.[3]


[2] https://www.gov.pl/web/rozwoj-praca-technologia/wiceminister-anna-kornecka-11-projektow-w-9-miesiecy


[3] https://www.gov.pl/web/ncbr/wsparcie-spolecznego-i-gospodarczego-rozwoju-polski-ncbr-oglasza-siodmy-konkurs-gospostrateg


Przykładowe Instrumenty wykorzystywane do realizacji Polityki Przemysłowej:

  • Deregulacja – zniwelowanie istniejących barier prawnych rozwoju przemysłu;
  • Kontrakt branżowy – umowy pomiędzy rządem a reprezentatywnymi przedstawicielami poszczególnych branż gdzie obie strony zobowiązują się do określonych działań, np. rząd do poprawy regulacji, inwestycji infrastrukturalnych, dofinansowania badań naukowych, a branża – do inwestycji, ograniczenia emisji, szkolenia pracowników czy transferu wiedzy;

(Akt. na 16/07) Umowa zostanie skonstruowana tak aby zawierała precyzyjne cele, oczekiwane rezultaty oraz czas trwania, co określi zaangażowanie obu stron, które zawrą umowę.

  • Agendy Badawcze / Programy sektorowe – ustanawianie programów badawczych i rozwojowych wspierających branże, które poprzedzone będą ustrukturyzowanym dialogiem z przedsiębiorstwami;
  • Wsparcie kompetencji potrzebnych branżom – rozwój kompetencji pracowników dla utrzymania dotychczasowych operacji oraz zabezpieczenia przyszłych działań;
  • Polityka zakupowa – odpowiednie reguły nadane zamówieniom publicznym stymulujące rozwój przemysłu w zakresie nowych technologii, kooperacji, innowacyjnych produktów i ich standardów;
  • Wsparcie eksportu i ekspansji zagranicznej – promocja polskiej gospodarki na rynkach zagranicznych, aktywne włączanie dyplomacji ekonomicznej we wsparcie ekspansji zagranicznej polskich przedsiębiorstw, wsparcie rodzimych inwestycji za granicami naszego kraju.

(Akt. na 15.08) Współpraca transatlantycka, kwestie reformy WTO oraz polsko-amerykańskie stosunki gospodarcze były głównymi tematami wideokonferencji wicepremiera Jarosława Gowina z przedstawicielką USA ds. handlu Katherine Tai, która odbyła się na początku sierpnia.

Rozmowa została zorganizowana z inicjatywy strony amerykańskiej. Było to trzecie w ostatnich tygodniach spotkanie wicepremiera Jarosława Gowina z wysokim rangą przedstawicielem administracji amerykańskiej.

O amerykańskich inwestycjach w Polsce rozmawiali także wicepremier Jarosław Gowin i przedstawicielka USA ds. handlu Katherine Tai. Stany Zjednoczone są jednym z najważniejszych partnerów handlowych Polski poza Unią Europejską: to drugi co do wielkości rynek eksportowy i trzeci co do wielkości rynek importowy. W 2020 r. wzajemna wymiana handlowa wyniosła 15,5 mld dolarów. W pierwszym kwartale 2021 roku polski eksport wzrósł o 14%. Inne tematy omawiane podczas spotkania dotyczyły współpracy transatlantyckiej, bezpieczeństwa cybernetycznego, handlu elektronicznego, zasad konkurencji i rozwoju innowacji cyfrowych.[4]


[4] https://www.gov.pl/web/rozwoj-praca-technologia/wicepremier-jaroslaw-gowin-spotkal-sie-z-przedstawiciel-usa-do-spraw-handlu-katherine-tai

Pierwsze komentarze

W wywiadzie dla PAP, dr Wojciech Warski, ekspert Pracodawców RP, powiedział, że w realizacji nowej Polityki Przemysłowej Polski kluczowy będzie kontrakt branżowy. Kontrakt branżowy, według niego, to narzędzie o dużej mocy sprawczej pod warunkiem, że zostanie skutecznie wdrożone. Warski podkreśla, że Polityka Przemysłowa może w krótkim czasie dać oszałamiająco dobre rezultaty jeżeli tylko będzie moc sprawcza po stronie Ministerstwa Rozwoju, Pracy i Technologii, żeby sforsować na poziomie całego rządu wykonanie zadań, określonych w Białej Księdze dla różnych resortów.

Zdaniem Warskiego realizacja tej polityki będzie trudna. „Celem programu jest zastąpienie przemysłu pracochłonnego przemysłem kapitałochłonnym, czyli budowanie gospodarki bazującej na nowoczesnych środkach produkcji. Ale one wymagają inwestycji, czyli są właśnie kapitałochłonne. Natomiast w tym słusznym planie nie widać wiarygodnych mechanizmów pozyskania nowego kapitału. Trudności finansowania będą istotną barierą realizacji planu, który może spalić na panewce, jeżeli Polska nie zdobędzie potrzebnych funduszy lub nie stworzy warunków uruchomienia kapitałów prywatnych.

(Akt. 16/07) Jeśli chodzi o złożoność prowadzenia biznesu, zgodnie z najnowszą edycją rankingu opracowanego przez TMF Group, międzynarodową firmę świadczącą profesjonalne usługi dla międzynarodowych firm, która analizuje 292 wskaźniki dotyczące legislacji, compliance, rachunkowości, podatków, zasobów ludzkich i procedur płacowych w krajach, Polska awansowała o 24 miejsca w porównaniu do ubiegłego roku w Global Business Complexity Index (GBCI). Autorzy raportu powołują się na zamieszanie związane z szybko zmieniającą się legislacją w związku z pandemią koronawirusa, potrzebą oficjalnych tłumaczeń i problemami z cyfryzacją. [5]


[5]  https://www.iati.co.il/files/files/Global%20Business%20Complexity%20Index%202021-%20Bringing%20clarity%20to%20the%20complexities%20of%20corporate%20compliance.pdf

Według Warskiego w przedstawionym programie ważnym elementem jest konieczna reforma organizacyjna i kadrowa systemu szkolnictwa zawodowego.[6]


[6] https://forsal.pl/gospodarka/aktualnosci/artykuly/8189986,nowa-polityka-przemyslowa-polski-ekspert-jej-realizacja-bedzie-wymagala-kontraktu-branzowego.html



Prof. Jacek Męcina, doradca zarządu Konfederacji Lewiatan wyraził pozytywną opinię: “Już sama idea stworzenia strategicznego dokumentu, który traktuje o kierunkach i priorytetach rozwoju przemysłu, ograniczania, dobrze zdiagnozowanych w konsultacji ze środowiskiem biznesu barier, wreszcie zaprojektowanie instrumentów wsparcia i działań po stronie administracji publicznej zasługuje na pochwałę”.

Męcina ma nadzieję, że brany jest pod uwagę fakt, iż osiąganie synergii w inwestycjach w cyfryzację, odnawialne źródła energii, energooszczędność, czy recykling i inne formy ochrony środowiska wymaga strategicznej współpracy biznesu z samorządami, której to perspektywy brakuje w dokumencie.

Polityka Przemysłowa to także ogromne wyzwanie modernizacyjne i dlatego już dziś trzeba zaplanować strategiczne podejście do restrukturyzacji niektórych sektorów, takich jak górnictwo, hutnictwo i energetyka. Oznaczałoby to planowanie inwestycji i ograniczanie społecznych skutków restrukturyzacji.

(Akt. 16/07) Na tym froncie zaczął działać polski państwowy gigant naftowy PKN Orlen, który zarządza rozległą siecią stacji benzynowych, uruchamiając swój pierwszy samodzielny sklep Orlen w Ruchu i zamiarza otworzyć setki kolejnych w ciągu najbliższych pięciu lat. Nowy format wpisuje się w strategię firmy, największej pod względem obrotów w Polsce, do dywersyfikacji na usługi detaliczne i kurierskie w odpowiedzi na spadający popyt na ropę. Orlen zobowiązał się zainwestować 11 mld zł (2,4 mld euro) do 2030 r. w budowę sieci detalicznej.

Patrycja Klarecka, członek zarządu odpowiedzialna za handel detaliczny, powiedziała państwowej telewizji TVP, że kolejne sklepy Orlen w Ruchu otworzą się w Bydgoszczy i Wrocławiu, a następnie w Lublinie, Katowicach, Zabrzu i Bytomiu. Każdy z nich będzie miał powierzchnię od 20 do 60-70 mkw. „Uważnie śledzimy wszystkie trendy konsumenckie” – powiedziała Klarecka, wyjaśniając, że nowy format powstał na podstawie analizy rynkowej firmy. [7]


[7] https://notesfrompoland.com/2021/06/23/polish-state-owned-oil-giant-opens-first-stand-alone-store-in-drive-to-diversify-away-from-fuel/



Polski przemysł wciąż jest w dużej mierze pracochłonny, podczas gdy inne rozwinięte gospodarki funkcjonują w modelu kapitałochłonnym, gdzie większa część wartości dodanej tworzona jest dzięki wykorzystywaniu zaawansowanych technicznie maszyn.

Pandemia sprawiła, że firmy w Polsce coraz częściej myślą o inwestycjach w automatyzację i robotyzację – wg. ostatniego Barometru Rynku Pracy Work Service, blisko 2/3 firm myśli o tych inwestycjach a blisko 10% rozpoczęło takie działania – prof. twierdzi Jacek Męcina.[8]


[8]http://konfederacjalewiatan.pl/aktualnosci/2021/1/polityka_przemyslowa_dobra_diagnoza_dla_polskiego_biznesu_

Bibliografia:


https://www.gov.pl/web/rozwoj-praca-technologia/polityka-przemyslowa-polski
https://www.gov.pl/attachment/d360e318-b1d1-42d2-92bc-49d33fdb8ef7
https://forsal.pl/gospodarka/aktualnosci/artykuly/8189986,nowa-polityka-przemyslowa-polski-ekspert-jej-realizacja-bedzie-wymagala-kontraktu-branzowego.html
http://konfederacjalewiatan.pl/aktualnosci/2021/1/polityka_przemyslowa_dobra_diagnoza_dla_polskiego_biznesu_
https://www.money.pl/gospodarka/polityka-przemyslowa-polski-gowin-prezentuje-nowy-program-6648447339477888a.html

https://www.iati.co.il/files/files/Global%20Business%20Complexity%20Index%202021-%20Bringing%20clarity%20to%20the%20complexities%20of%20corporate%20compliance.pdf

https://notesfrompoland.com/2021/06/23/polish-state-owned-oil-giant-opens-first-stand-alone-store-in-drive-to-diversify-away-from-fuel/

https://www.gov.pl/web/rozwoj-praca-technologia/wiceminister-anna-kornecka-11-projektow-w-9-miesiecy

https://www.gov.pl/web/ncbr/wsparcie-spolecznego-i-gospodarczego-rozwoju-polski-ncbr-oglasza-siodmy-konkurs-gospostrateg

https://www.gov.pl/web/rozwoj-praca-technologia/wicepremier-jaroslaw-gowin-spotkal-sie-z-przedstawiciel-usa-do-spraw-handlu-katherine-tai

Dołącz do największej włoskiej społeczności przedsiębiorców w Polsce

Jesteś przedsiębiorcą i chcesz przyczynić się do rozwoju relacji biznesowej między Włochami a Polską? Lubisz Włochy i chcesz odkryć miejsce, które pozwoli Ci w pełni poczuć włoską atmosferę w Polsce? Nasze członkostwo jest dla Ciebie.

Elisabetta Caprino
Managing Director